W ramach tegorocznej edycji Miesiąca Fotografii w Krakowie otwarta zostanie obszerna ekspozycja będąca panoramą brytyjskiej fotografii dokumentalnej, która w latach 70. i 80. stała się wyspiarskim „znakiem firmowym”. Kuratorowana przez Katy Barron ekspozycja zostanie spięta klamrą. Otworzą ją fotografie Tony’ego Ray-Jonesa – pioniera brytyjskiej fotografii czerpiącego inspiracji z dokumentu amerykańskiego. Zamkną zdjęcia młodych dokumentalistów, rozpoczynających kariery w latach 90. Redefiniują oni ten nurt fotografii, proponując odmienną stylistykę i nowatorskie rozwiązania. Wystawa ma przede wszystkim w jak najszerszym stopniu zaprezentować polskiej publiczności rozwijającą się na przestrzeni trzech dekad, brytyjską fotografię dokumentalną. Stąd obfitość nazwisk, różnorodność postaw artystycznych, wielorakie perspektywy widzenia samego medium. Fotografowie, których zdjęcia Katy Barron - kuratorka projektu, pokaże na wystawie, to postaci kluczowe dla rozwoju fotografii w Wielkiej Brytanii, doskonale rozpoznawalne także poza jej granicami. Większość z nich zrzeszona jest w prestiżowych agencjach fotograficznych takich jak Magnum Photos czy Viva. Ze względu na merytoryczną obszerność projektu, kuratorka podzieli ekspozycję na kilka niezależnych, stworzonych w oparciu o klucz tematyczny części.
Sylwetki fotografów:
Tony Ray-Jones (1941-1972) – pionier brytyjskiej fotografii dokumentalnej. W jego zdjęciach, zebranych w wydanym pośmiertnie albumie A Day Off (1974) sportretowana została specyfika brytyjskiej kultury czasu wolnego. Ray – Jones inspirował się dokumentalną fotografią amerykańską, której przedstawicielami byli m. in. Joel Meyerowitz i Garry Winogrand.
Chris Killip (1946) –zrezygnował w latach 60. z tworzenia fotografii komercyjnej na rzecz dokumentu. Jego zdjęcia utrzymane w klasycznej, czarno-białej tonacji portretują odchodzące w przeszłość zwyczaje mieszkańców Wyspy Man (Isle of Man, 1973) skąd Killip pochodzi. 1976-1987 wykonuje w północno-wschodniej Anglii zdjęcia do albumu In Flagranti (1988) podsumowującego dekadę rządów Margharet Thatcher, których skutkiem były nieodwracalne zmiany w tradycyjnym, przemysłowym krajobrazie. Za opublikowane zdjęcia otrzymał II Nagrodę Henri Carter-Bressona. Pod koniec lat 70. otworzył Side Galery w New Castle gromadzącą środowisko brytyjskich dokumentalistów.
Graham Smith (1947) – artysta o dość niezwykłej biografii (w 1990 porzucił fotografię i zajął się stolarstwem). Fotografował miasta północno-wschodniej Anglii ukazując ich specyficznie melancholijną atmosferę. Zdjęcia pokazywane m.in. na zorganizowanej wspólnie z Chrisem Killpem wystawie Another Country (1977) łączą dokumentalną stylistykę z fotograficznym montażem. Killip i Smith są jednymi z ostatnich przedstawicieli dokumentu brytyjskiego pozostających przy czarno-białej kliszy.
Chris Steele-Perkins (1947) – fotografował ulegającą całkowitej komercjalizacji przestrzeń angielskich miast. Interesowało go także stosunkowo nowe zjawisko subkultur młodzieżowych – w słynnym albumie The Teds (1979) sportretował czerpiących z mody epoki edwardiańskiej Teddy Boys. Gros jego projektów poświęconych jest problemom dotykającym państwa Trzeciego Świata oraz współczesnym konfliktom zbrojnym (Beirut: Frontline Story, 1981, Afghanistan, 2001).
Jem Southam (1950) – fotograf pejzażu. Jego twórczość opisuje zmiany zachodzące na angielskiej wsi. Interesują go relacje zachodzące między ludźmi a przyrodą, która ich otacza. Twórca cykli fotograficznych: The Red River (1982-1987), The Raft of Carrots (1992).
John Davis (1949) – pejzażysta znany z analitycznego, subtelnego stylu. Fotografując miejski i przemysłowy krajobraz, korzystał z klasycznej czarno-białej kliszy. Zainteresowany „czystym” krajobrazem, jego wymiarem metafizycznym. Niezwykłą rolę w jego fotografiach pełni światło. Początkowo koncentrował się na pejzażu dzikim i naturalnym – album Mist Mountain Water Wind (1985) oraz Skylines (1993). W latach 80. zainteresował się poprzemysłową przestrzenia miejską (album A Green and Pleasant Land (1996).
Paul Graham (1956) - jako pierwszy dokumentalista zaczął używać barwnej taśmy, zarezerwowanej w fotografii brytyjskiej dla zdjęć komercyjnych. W latach 1981-1982 fotografował jedną z głównych arterii komunikacyjnych północnej Anglii (A1 – The Great North Road, 1993). Jednocześnie podjął się fotograficznego problematyzowania złożonych zagadnień – album New Europe (1992), do którego zdjęcia powstawały w latach 1988 – 1993, odnosi się do kwestii homogenizacji kultury europejskiej w czasach późnego kapitalizmu.
Tom Wood (1951) - klasyk kolorowej brytyjskiej fotografii dokumentalnej, mocno oddziałujący na młodsze pokolenia dokumentalistów. Autor albumu Looking for Love (1989), w którym sportretował młodą, brytyjską kulturę disco. W latach 1982-1985 Wood odwiedzał Disco Reach Night Club w New Brighton– pierwszy tego typu klub w północnej Anglii. Obserwacja prowadzona przez Wooda jest niezwykle wnikliwa, posiada niemal antropologiczny charakter. Inne albumy Wooda to: All Zones Off Peak(1998), People (1999) oraz Photie Man (wspólnie z Padraig Timoney, 2005).
Martin Parr (1952) – najbardziej rozpoznawalny brytyjski dokumentalista. Obecnie ikona fotografii postmodernistycznej, w latach 70. koncentrował się głównie na krajobrazach przemysłowych północnej Anglii (Bad Weather 1982, A Fair Day 1984). Od 1984 tworzy już rozpoznawalne, kolorowe fotografie – pierwszym barwnym cykl to Last Resort: Photogaphs of New Brighton (1986), w którym kontynuuje utrzymaną w duchu Tonego Ray-Jonesa obserwację Brytyjczyków w czasie wolnym. Podobnie jak Ray-Jones, Parr kolekcjonuje pocztówki. Część z nich, wykonana przez Johna Hinde’a, stanowi bezpośrednią inspirację dla jego barwnych fotografii. Parr jest autorem cyklu Signs of the Times: A Potrait of the Nation’s Tastes (1992) bezwzględnie podsumowujący obyczaje i gusta współczesnych Brytyjczyków.
Anna Fox (1961) – fotografka tworząca pod wpływem amerykańskich „nowych kolorystów”, znana z badania fenomenu „kultury biurowej” w drugiej połowie lat 80. (album Workstation,1988). Jest również autorką albumu fotografii z lat 1989 - 1994 ilustrujących korporacyjne spotkania integracyjne polegających na grze w paintball i odgrywaniu działań wojennych (Friendly Fire, 1995).Obecnie Fox jest wykładowczynią na University for the Creative Arts w Farnham. W roku 2007 wydana została jej monografia, zatytułowana Anna Fox Photographs 1983-2007 (2007).
Nick Waplington (1965) – przedstawiciel pokolenia fotografów brytyjskich rozpoczynających karierę w latach 90. Autor cykli Living Room (wstęp do albumu wydanego w 1991 roku napisał Richard Avdon) oraz Wedding, Parties, Anything (1996) powstających na przestrzeni 15 lat, będących efektem obserwacji dwóch zaznajomionych z artystą rodzin mieszkających w Nothingham. W albumie Safety In Numbers (1997) sportretował tzw. „E culture”, w której dominującymi elementami są imprezy Rave oraz zażywanie dużej ilości narkotyków.
Richard Billingham (1970) - zaliczany w poczet Young British Artist, nominowany w 2001 do nagrody Turnera zasłynął cyklem zdjęć, w których sportretował swoją rodzinę mieszkającą w typowym „block of flats” w miejscowości Cradley Heath. Ray’s Laugh (1996) pokazuje ojca artysty – Raya, bezrobotnego alkoholika oraz chorobliwie otyłą, rozmiłowaną w układaniu puzzli matkę Liz.
Tom Hunter (1965) - jako pierwszy i jak dotąd jedyny fotograf został uhonorowany wystawą w National Gallery w Londynie (Living in Hell and Other Stories,2006). Swoje fotografie wzoruje na malarstwie Starych Mistrzów. Bohaterami jego zdjęć są głównie młodzi ludzie o artystycznych aspiracjach zamieszkujący Hackney – wschodnią dzielnicę Londynu. Cykl fotografii Person Uknown Series1997, łączy kompozycje rodem z obrazów Vermeera van Delf z ukazaniem codziennych czynności wykonywanych przez mieszkańców londyńskich squatów.